लोकशाहीच्या चौथ्या स्तंभ मानल्या जाणाऱ्या पत्रकारितेची खरी ताकद ही निर्भीडता,प्रामाणिकपणा आणि पारदर्शकतेमध्ये आहे. गेल्या काही वर्षांत समाजात आणि माध्यम क्षेत्रात मोठे बदल झाले असून आता वाचक, प्रेक्षक आणि नागरिक अधिक सजग झाले आहेत. त्यामुळे निर्भीड व पारदर्शक पत्रकारिता अधिक बळकट होत असताना चाटुगिरीवर आधारित पत्रकारिता हळूहळू धोक्यात येत असल्याचे चित्र दिसत आहे.
पूर्वी काही ठिकाणी पत्रकारिता ही सत्ताधाऱ्यांच्या किंवा प्रभावशाली व्यक्तींच्या स्तुतीपुरती मर्यादित असल्याच्या तक्रारी होत असत. अशा प्रकारच्या चाटुगिरी पत्रकारितेमुळे समाजापुढे खरी परिस्थिती येत नव्हती. मात्र डिजिटल माध्यमांचा विस्तार,सोशल मीडियाचा वाढता प्रभाव आणि जागरूक नागरिक यामुळे आता सत्य लपवणे अधिक कठीण झाले आहे.
निर्भीड पत्रकारिता म्हणजे सत्ताधाऱ्यांना प्रश्न विचारणे,जनतेच्या समस्या मांडणे आणि चुकीच्या गोष्टींवर प्रकाश टाकणे. आज अनेक पत्रकार समाजहिताच्या मुद्द्यांवर धाडसाने आवाज उठवत आहेत. भ्रष्टाचार,गैरव्यवहार,अन्याय आणि प्रशासनातील त्रुटी याबाबत सातत्याने बातम्या प्रसिद्ध होत असल्याने जनतेमध्ये विश्वास वाढताना दिसत आहे.
याउलट,केवळ स्वार्थासाठी किंवा लाभाच्या अपेक्षेने एखाद्या व्यक्ती,संस्था किंवा सत्ताधाऱ्यांची स्तुती करणारी चाटुगिरी पत्रकारिता हळूहळू उघड होत आहे. समाज माध्यमांमुळे लोकांना विविध स्रोतांमधून माहिती मिळत असल्याने अशा पत्रकारितेवर टीका होत आहे.
तज्ज्ञांच्या मते,पत्रकारितेचे मूलभूत तत्त्व म्हणजे सत्य मांडणे आणि जनतेच्या हिताचे रक्षण करणे. त्यामुळे निर्भीड, निष्पक्ष आणि पारदर्शक पत्रकारितेला प्रोत्साहन मिळणे ही लोकशाहीसाठी सकारात्मक बाब आहे. भविष्यातही पत्रकारांनी कोणत्याही दबावाला न झुकता समाजासमोरील वास्तव मांडले,तर पत्रकारितेची विश्वासार्हता अधिक दृढ होईल.
एकंदरीत,बदलत्या काळात निर्भीड व पारदर्शक पत्रकारिता मजबूत होत असून चाटुगिरीवर आधारित पत्रकारितेला समाजात फारसा आधार उरत नसल्याचे स्पष्ट होत आहे. लोकशाही बळकट ठेवण्यासाठी सत्यावर आधारित पत्रकारितेची गरज आज अधिक प्रकर्षाने जाणवत आहे.
